بشره بود به بشره ، و « تباشير صبح » ، علامات ( 1 ) صبح باشد . * ( الَّذِينَ آمَنُوا ) * ، موصول است وصله ، و هر دو در محلّ نصب است ( 2 ) . * ( وَعَمِلُوا الصَّالِحاتِ ) * ، اى الطَّاعات الصّالحات . و صالحات ، صفت موصوفى محذوف است - چنين كه گفتيم . علما خلاف كرده‌اند در آن كه مراد به عمل صالح چيست ، و عمل كه صالح باشد ؟ از بعضى صحابه روايت - كرده‌اند [ 43 - پ ] كه : مراد به صلاح عمل ، اخلاص عمل است خداى را - جلّ جلاله - چه عمل به نفاق صالح نباشد ، بيانش : فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صالِحاً . . . ( 3 ) ، اى خالصا للَّه تعالى . و از امير المؤمنين على - عليه السّلام - روايت كرده‌اند كه : مراد پنج نماز است ، بيانش : وَأَقامُوا الصَّلاةَ إِنَّا لا نُضِيعُ أَجْرَ الْمُصْلِحِينَ ( 4 ) . عبد اللَّه عبّاس مىگويد : عمل صالح آن بود كه از ميان خداى تعالى ( 5 ) و بنده يش بر وجهى كه ريا را به دو راه نبود . معاذ جبل گفت كه : صالح آن بود كه در او چهار خصلت بود : علم و نيّت و صبر و اخلاص . سهل بن عبد اللَّه گفت : آن بود كه بر وفق سبب ( 6 ) بود ، چه عمل مبتدع صالح نبود . و گفته‌اند : عمل صالح اداى امانت بود ، لقوله تعالى : وَكانَ أَبُوهُما صالِحاً . . . ( 7 ) ، اى امينا . و گفته‌اند كه : عمل صالح عمل تائب بود ، لقوله تعالى : وَتَكُونُوا مِنْ بَعْدِه قَوْماً صالِحِينَ ( 8 ) ، اى تائبين . و اوليتر آن بود كه حملش بر عموم كنند تا همه وجوه داخل باشد در او ، چه از ميان اين وجوه تنافى نيست . * ( أَنَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ ) * ، محلّ او نصب است بر مفعول دوم بشّر ، يقال : بشّرته كذا

--> ( 1 ) . همهء نسخه بدلها : علامت . ( 2 ) . همهء نسخه بدلها : بوقوع البشارة عليه . ( 3 ) . سورهء كهف ( 18 ) آيهء 110 . ( 4 ) . سورهء اعراف ( 7 ) آيهء 170 . ( 5 ) . مج ، دب ، آج ، لب ، وز ، فق : باشد . ( 6 ) . همهء نسخه بدلها : سنّت . ( 7 ) . سورهء كهف ( 18 ) آيهء 82 . ( 8 ) . سورهء يوسف ( 12 ) آيهء 9 .